Milli işletim sistemimiz Pardus 2008'in çok özel, çok detaylı bir incelemesi.

[Ozgur Hicyilmaz]

Pardus nedir: Pardus aslında Anadolu'da bir zamanlar yaşamış , "Anadolu arslanı" olarak bilinen bir vahşi yırtıcı kedi türü. Şimdilerde ise bizim ulusal işletim sistemimizin adı...

Peki işletim sistemi ne? Güzel soru... Bilgisayarımızda klavye, mouse, monitor, cd , çalışan programlar vs kısacası bilgisayarınızdaki herşeyi yöneten sistem. Ana yazılım. En popüler olanı Microsoft Windows.

İşletim sistemlerinin kısa tarihçesi? Aslında çok eskilere gitmeyeceğiz. Ortalardan başlamak gerekirse... 1960'lı yılların sonunda, Bell şirketinin efsanevi AT&T laboratuarlarında 3 kişi (Kenneth Thompson , Dennis Ritchie, Brian Kernighan ve yardımcı Douglas McIlroy), o zamanların bilgisayarları çok büyük ve hantal olmasından dolayı, ve büyük bilgisayarların genelde hükümetlerin bünyesinde olduğundan, yazılan bir program, punch kart denen, eskiden teleks olarak bildiğimiz delikli kartlara, özel bir daktilo ile kağıda delikler açarak yazılan programları, götürüp bu büyük makinelere takıp, çalıştırıp, çıktılarını alıyorlarmış. Fakat randevu ile çalışan bu mekanizmadan bıkan bu 3 kafadar (bizce en önemlisi Dennis Ritchi'dir, kendisi C programlama dilinin yaratıcısıdır, hemen hemen tüm işletim sistemleri bu dilde yazılmıştır), bu durumdan fena halde sıkılmış, oturup yeni bir işletim sistemi ve iletişim protokolü geliştirmeye karar vermişler.

Bir tanesi TCP/IP yani günümüzdeki internet protokolünü, diğeri ise "programı burada yazalım, uzaktaki bilgisayarda çalıştıralım, sonuçları burada görelim" maksatlı bir işletim sistemi yazmaya karar vermiş. Dennis Ritchi de bunları uygulamak için bir programlama dili yazmış. Bu dil C dili olarak bilinen, (düşük seviyeli bir programlama dilidir, düşük seviyeli derken zayıf bir dil anlaşılmasın, bilgisayarların toplama çıkartmayı bile bilmediği-yapamadığı bir dönemde, her şeyin 1 ve 0 lar şeklinde anlaşıldığı makinelere, insanların kolay program yazması için geliştirilmiş, hızlı ve etkili bir dildir, sıkı kuralları olan, neredeyse makine diline en yakın, süper bir dildir, bizde de üstadı Kaan Arslan'dır, kendisi C ve sistem programcıları derneğinin kurucularındandır) ve günümüzdeki tüm işletim sistemlerinin anası sayılan programlama dilini geliştirmiş. Oturmuş bu arkadaşlar, adına UNIX dedikleri bir işletim sistemi, 1 programlama dili ve bir iletişim protokolü geliştirmişler. Sistem tutmuş, 1969 sonlarında DARPA (İleri Askeri Savunma Araştırmaları Kurumu) bunu beğenip kullanmaya başlamış, daha sonra bu sisteme üniversiteler, özel kurumlar ve daha sonra da Avrupa'daki üniversiteler ve en nihayetinde de normal insanlar kullanmaya başlamış.

Bu sisteme daha sonra Usenet sonra da internet adı verilmiş. UNIX (ticari adı UNIX SYSTEM IV) o kadar popüler bir hale gelmiş ki, çok iyi paralar kazanmışlar, başka firmalar bunun benzeri ve taklitlerini üretmeye başlamış, IBM çıkmış aix, Sun çıkmış Solaris, HP çıkmış Hpix , Santa Kruz firması çıkmış SCO UNIX çıkarmış ve bir süre sonra dünyada bir UNIX çılgınlığı başlamış.

Alıntıdır.Serkan POLAT'a bu incelemesinden dolayı teşekkür ederiz.

[Ozgur Hicyilmaz]

Öncelikle, Windows benzeri bir arabirimi var, yani bunun her şeyi değişiktir diyenler rahat olabilir. Yok öyle bir durum, gerçekten alışık olduğunuz kullanıma çok yakın. Üstelik üstünde hemen hemen ihtiyacınız olabilecek her tür program da hazır olarak geliyor.

Kurulum sırasında isterseniz hem Windows hem de Pardus aynı bilgisayarda olabiliyor.

Açılışta hangisini kullanmak istiyorsunuz diye soran GRUB karşınıza çıkıyor.

Internet Explorer'ın en büyük rakibi Firefox 3.0, kopete mesajlaşma programı ya da MSN'e çok benzeyen AMSN, Word Excel dosyalarınız için en yeni ve güncel Open Office 2.4.1 (bu da ücretsiz), onlarca oyun, Windows'a benzeyen kullanıcı arayüzü KDE 3.5.9 (KDE 4.0'da tüm arabirim yeniden yazılıyor, bambaşka bir kullanıcı deneyimi yaşayacağız), 2.6.25.9 kernel çekirdeği (tüm donanımları algılamak için ve sistemin tüm çekirdeğini oluşturan yapı), internetten bir kaç tıklama ile kolayca yeni uygulamalar indirmeyi ve kurmayı sağlayan paket yöneticisi (PiSi), Pardus'u sabit diske kurmak için kullanılan YALI (Yet Another Linux Installer)...

Pardus ilk adımda kurulum için gerekli soruları sorup, ardından yaklaşık 30 dakika süren kurulum işlemine geçiyor. Kullanıcı bilgileri, otomatik giriş, zaman dilimini - sistem klavye ve dili gibi özelleştirmelerin kolayca yapılmasını sağlıyor.

Elbette tüm bu ayarları daha sonra yapılandırma yöneticisi TASMA aracılığıyla düzenlemek mümkün. Bunlara ek olarak, YALI sistemdeki sabit diskleri yönetmeyi son derece kolaylaştıran yeni bir bölümlendirme arayüzünü de içeriyor: Bu arayüz ile Pardus'un kurulumunu ve açılış sistemi kolayca özelleştirilebiliyor.

Tamamen yenilenen otomatik yeniden boyutlandırma ve kurulum seçenekleri sorunsuz ve hızlı bir kurulum sağlıyor. Ağ yöneticisi (network manager) uygulaması, oluşturulan ağ profillerini otomatik olarak algılayabilir ve otomatik olarak o profile geçiş yapabilir. Bağlantı bilgilerini sistem çekmecesinden izlenebiliyor, sürekli güncel bilgi alınabiliyor. Kablo (ethernet), kablosuz (wireless) ve modem bağlantıları değişik mekanlara göre profil olarak saklanabiliyor, özel ayar isteyen ağlara kolaylıkla bağlanılabiliyor.

Pardus'un yeni kullancıları karşılayan uygulaması Kaptan Masaüstü de tamamen yenilendi. Kullanıcıların klavye/fare, masaüstü, Ağ ve paket yönetimi ayarlarını tek bir noktadan kolayca yapmalarını sağlayan Kaptan, kullanıcıların sistem ayarlarının iyileştirilmesi için önerilerde de bulunuyor.

Pardus'un en güçlü yanlarından biri olan tamamen otomatik donanım tanıma, Pardus 2008 ile daha da gelişti. Pardus 2008 ile birlikte sisteme bağlanan yazıcılar da otomatik olarak tanınarak yapılandırılıyor. Özellikle kablosuz ağ cihazları, web kamera, yazıcı - tarayıcı gibi sıkça kullanılan donanım ürünleri çok daha sorunsuz bir şekilde destekleniyor.

Pardus'un temel teknolojileri COMAR ve Mudur, dbus altyapısını kullanarak tamamen yeniden yazıldı - Pardus 2008 bu teknolojilerin ilk kez kullanıldığı Pardus sürümü olarak kullanıcıların karşısına çıkıyor. Yeni COMAR, dbus ve yetkilendirme altyapısı ile tamamen entegre çalışarak sistem genelinde eksiksiz bir yapılandırma yönetimi hizmeti sunuyor.

2007 versiyonunda kNazar vardı, bilgisayarınızı nazardan koruyordu, 2008 de göremedik... Ve bizce tam bir görsel şölen olan, eski adı Beryl, şimdiki adı Compiz Fusion olan görsel efektler...

[beyazmasa40]

 teşekkürler emeğinize sağlık paylaşım güzel